Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), çocukluk çağında başlayan ve dikkat eksikliği, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik ile karakterize edilen nörogelişimsel bir bozukluktur. Her çocuğun zaman zaman dikkat dağınıklığı ya da hareketliliği olabilir. Ancak bu davranışların günlük yaşamı, okul başarısını ve sosyal ilişkileri belirgin şekilde etkilemesi durumunda DEHB’den söz edilir.
Çocuklarda DEHB Belirtileri
DEHB, üç ana alanda belirti gösterir:
- Dikkat Eksikliği:
- Uzun süreli dikkat gerektiren işlerde zorlanma
- Sık sık dalgınlık ve hata yapma
- Eşyaları kaybetme, unutkanlık
- Görevleri tamamlamakta güçlük
- Hiperaktivite:
- Yerinde duramama, aşırı hareketlilik
- Sınıfta veya sosyal ortamlarda oturamama
- Aşırı konuşma, sürekli kıpırdanma
- Dürtüsellik:
- Sırasını beklemekte zorlanma
- Söz kesme, aceleci davranma
- Düşünmeden hareket etme
Her çocuk bu belirtileri farklı yoğunlukta gösterebilir. Bazı çocuklarda sadece dikkat eksikliği, bazılarında hiperaktivite ön planda olabilir.
DEHB’nin Okul ve Sosyal Hayata Etkileri
Tedavi edilmediğinde DEHB, çocuğun akademik başarısını ve sosyal ilişkilerini olumsuz etkiler. Derslerde dikkatini toplayamayan çocuklar, notlarında düşüş yaşayabilir. Arkadaş ilişkilerinde ise sabırsızlık, öfke patlamaları veya kurallara uymakta zorlanma nedeniyle problemler yaşanabilir.
Tanı Süreci Nasıl İlerler?
DEHB tanısı, çocuğun klinik değerlendirmesi, aile ve öğretmen gözlemleri ile konulur. Tek başına testler ya da kısa gözlemler tanı için yeterli değildir. Uzman psikiyatrist, aileden alınan ayrıntılı öykü ve çocuğun davranışlarını değerlendirerek doğru tanıyı koyar.
DEHB Tedavi Yöntemleri
DEHB tedavisi, çocuğun yaşına, belirtilerine ve ihtiyaçlarına göre planlanır.
- İlaç tedavisi: Belirtileri azaltmada oldukça etkilidir.
- Bilişsel davranışçı terapi: Dikkat süresini artırma ve dürtü kontrolünü geliştirme üzerine çalışılır.
- Aile danışmanlığı: Ailelerin çocuklarına yaklaşım tarzlarını düzenlemeleri için rehberlik sağlanır.
- Okul desteği: Öğretmenlerle iş birliği yapılarak çocuğun ders ortamına uygun düzenlemeler yapılır.
Samsun’da DEHB Tedavisi
Eğer çocuğunuzda DEHB belirtileri olduğunu düşünüyorsanız, vakit kaybetmeden bir uzmana başvurmanız önemlidir. Uz. Dr. Neriman Kesim, Samsun’da çocuk ve ergenlerde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu konusunda deneyimli bir psikiyatrist olarak tanı ve tedavi sürecinde profesyonel destek sunmaktadır.